• Tác giả:Giang Le

Đột quỵ: Bệnh lý dễ dẫn đến tử vong

2020-08-31

Theo thống kê cho thấy, năm 2015, đột quỵ là nguyên nhân gây tử vong thứ hai, chỉ xếp sau bệnh mạch vành, với 6,3 triệu ca tử vong (chiếm 11% tổng số). Đây là con số đáng báo động bởi mức độ nguy hiểm của căn bệnh này. Cùng GO.CARE tìm hiểu nguyên nhân, cũng như cách xử lý khi phát hiện những triệu chứng của đột quỵ nhé!

Đột quỵ là gì?

Còn được biết đến với tên gọi khác là tai biến mạch máu não, đột quỵ là một trong những nguyên do hàng đầu dẫn đến tình trạng tử vong ở người bệnh. Đây là tình trạng não bị tổn thương nghiêm trọng do quá trình cung cấp máu và oxy lên não bị gián đoạn, hoặc suy giảm đột ngột. 

Không chỉ dẫn đến tử vong, đột quỵ còn khiến bệnh nhân phải gánh chịu những di chứng khó phục hồi nếu mắc phải như: liệt cơ, cử động yếu, rối loạn cảm xúc, thị giác giảm… 

Có hai loại đột quỵ chính được thống kê là: 

  • Thiếu máu cục bộ: Đây là loại chiếm đến 85% tổng số các ca bị mắc bệnh hiện nay. Tình trạng này diễn ra do các cục máu đông làm tắc nghẽn động mạch, cản trở quá trình máu lưu thông lên não.
  • Xuất huyết: Đây là tình trạng mạch máu đến não bị vỡ khiến máu chảy ồ ạt gây nên xuất huyết não. Nguyên nhân chính khiến mạch máu vỡ là có thể do thành động mạch mỏng yếu hoặc xuất hiện các vết nứt, rò rỉ. 

Bên cạnh đó, còn có những cơn thiếu máu nhẹ thoáng qua với các triệu chứng tương tự đột quỵ, nhưng diễn ra trong thời gian ngắn. Đây cũng được xem là một trong những dấu hiệu cảnh báo cực kỳ nguy hiểm cho những cơn đột quỵ chính thức sẽ diễn ra nếu không thăm khám và can thiệp kịp thời.

Đột quỵ

Nguyên nhân dẫn tới đột quỵ

Đột quỵ xảy ra có thể do rất nhiều nguyên nhân khác nhau, tuy nhiên, có thể tụ chung thành:

Lối sống:

  • Thừa cân hay béo phì
  • Lười vận động
  • Uống rượu nhiều
  • Dùng thuốc bị cấm như cocaine và methamphetamine

Bệnh lý:

  • Tiền sử bị đột quỵ: Đây là nguy cơ cực kỳ cao đối với những ai từng có tiền sử bị đột quỵ, dễ dẫn đến việc tái đột quỵ ở những lần tiếp theo, chỉ trong vòng vài tháng đầu. Bên cạnh đó, người có người thân trong gia đình từng bị bệnh cũng nằm trong danh sách có nguy cơ bị bệnh cao hơn người bình thường.
  • Đái tháo đường: Bệnh này làm tăng khả năng mắc đột quỵ. 
  • Bệnh tim mạch: Bệnh nhân có các bệnh lý tim mạch có khả năng bị đột quỵ cao hơn.
  • Cao huyết áp: Cao huyết áp gây gia tăng sức ép lên thành động mạch, lâu dần khiến thành động mạch bị tổn thương dẫn đến xuất huyết não. Nguy cơ đột quỵ bắt đầu tăng khi chỉ số huyết áp cao hơn 120/80 mmHg nên cần phải cực kỳ lưu ý.
  • Mỡ máu: Chỉ số Cholesterol cao được xem là 1 trong những nguyên do dễ dẫn đến tai biến. Phần mỡ máu tích tụ trên thành động mạch, tạo thành vật cản gây tắc nghẽn mạch máu não.
  • Ngưng thở khi ngủ: Việc rối loạn giấc ngủ, trong đó nồng độ oxy giảm từng đợt trong suốt đêm ngủ, cũng sẽ khiến não không đủ oxy và máu, nguy cơ đột quỵ cao.

Sinh lý:

  • Tuổi tác: Người lớn tuổi có nguy cơ đột quỵ cao hơn rất nhiều so với người trẻ. Sau tuổi 55, cứ mỗi 10 năm, nguy cơ lại tăng lên gấp đôi. Tuy nhiên, ai cũng có nguy cơ đột quỵ dù ở bất kỳ độ tuổi nào.
  • Giới tính: Nam giới có nguy cơ bị bệnh cao hơn hẳn nữ giới, theo các nghiên cứu cho thấy.
  • Chủng tộc: Người Mỹ gốc Phi có nguy cơ mắc bệnh cao gần gấp đôi so với người da trắng.

Dấu hiệu nhận biết đột quỵ

Không phải quá khó để nhận ra dấu hiệu của những cơn đột quỵ. Những triệu chứng này thường xuất hiện rất nhanh, và cũng mất đi rất nhanh, có xu hướng lặp lại nhiều lần:

  • Mệt mỏi, người không còn sức lực, tê cứng mặt hoặc một nửa mặt, nụ cười bị méo mó.
  • Tê liệt các chi, các cơ, khó hoặc không thể hoạt động. Dấu hiệu chính xác nhất được chú trọng kiểm tra chính là không thể nâng hai cánh tay qua đầu cùng một lúc.
  • Đột nhiên khó phát âm, nói ngọng, nói không rõ chữ, bị dính chữ. 
  • Hoa mắt, chóng mặt, mất thăng bằng đột ngột, không phối hợp được các hoạt động cơ bản bình thường.
  • Thị lực giảm sút bất ngờ, mắt mờ, không nhìn rõ.
  • Xuất hiện cơn đau đầu dữ dội ập đến rất nhanh, có thể gây buồn nôn hoặc nôn mửa.

Các triệu chứng này có thể xuất hiện cùng lúc hoặc chỉ vài triệu chứng diễn ra, cần phải quan sát kỹ và nắm bắt thời điểm “vàng” cứu sống người bệnh: 60 phút đầu tiên. Mỗi phút qua đi, mức độ tổn thương của hệ thần kinh càng nghiêm trọng, di chứng để lại cũng vô cùng khó khắc phục. Chính vì thế, khi nhận thấy các dấu hiệu kể trên, cần lập tức đưa người bệnh đến bệnh viện hay các trung tâm y tế gần nhất. 

Cách phòng tránh đột quỵ

Nguyên nhân dẫn đến bệnh chủ yếu là do lối sống và bệnh lý. Chính vì điều này, để phòng tránh hiệu quả nguy cơ mắc đột quỵ, bạn cần chú trọng hơn đến những điểm tưởng chừng đơn giản nhưng lại cực kỳ quan trọng như sau:

  • Chế độ dinh dưỡng lành mạnh: Một thực đơn với nhiều rau củ quả phong phú sẽ giúp bạn hạn chế việc thừa cân béo phì, mỡ máu cao… Điều này không chỉ giúp hạn chế nguy cơ đột quỵ mà còn giúp gia tăng sức đề kháng, khoẻ mạnh.
  • Tăng cường luyện tập thể dục thể thao: Tập thể dục không chỉ giúp tăng cường tuần hoàn máu, nâng cao sức khỏe, và còn hỗ trợ tim khỏe mạnh. Tập thể dục 30 phút mỗi ngày, ít nhất 4 lần mỗi tuần sẽ làm giảm nguy cơ mắc những bệnh liên quan đến tim mạch – nguyên nhân gây đột quỵ.
  • Không hút thuốc, hạn chế uống nhiều rượu: Chắc hẳn không cần phải nói đến tác hại của thuốc lá và rượu bia với sức khỏe con người. Việc hạn chế hút thuốc và uống rượu bia không chỉ gây bệnh cho bản thân mà còn ảnh hưởng đến những người xung quanh. 
  • Giữ ấm cơ thể, đặc biệt với người già: Việc bị nhiễm lạnh có thể gây tăng huyết áp đột ngột, tăng áp lực khiến mạch máu bị vỡ. Hạn chế việc tắm ban đêm, giữ ấm cơ thể, đặc biệt trong thời điểm giao mùa.
  • Tầm soát sức khỏe tổng quát thường xuyên: Đây là thao tác đóng vai trò quan trọng trong việc phát hiện sớm các vấn đề bất thường về sức khỏe (nếu có) trước khi chuyển thành bệnh hoặc phát hiện bệnh ở giai đoạn sớm. Đặc biệt những người có tiền sử đột quỵ hay mắc các bệnh tim mạch, đái tháo đường, mỡ máu, huyết áp cao… cần phải đặc biệt chú ý tầm soát sức khỏe định kỳ để hạn chế tối đa nguy cơ đột quỵ.

Tạm kết

Cứ mỗi trung bình 3 phút lại có 1 ca tử vong vì đột quỵ, điều này cho thấy mức độ nguy hiểm của căn bệnh này. Tìm hiểu kỹ và trang bị cho mình kiến thức cần thiết sẽ góp phần giúp bạn có những phương thức xử lý kịp thời, hạn chế tối đa rủi ro mắc phải những cơn đột quỵ quái ác.

Xem danh sách các phòng khám/ bệnh viện đa khoa uy tín của GO.CARE tại đây.

>>NGUỒN THAM KHẢO

Stroke. https://en.wikipedia.org/wiki/Stroke. Truy cập ngày 19/08/2020.

Bệnh đột quỵ. https://hellobacsi.com/suc-khoe/benh/dot-quy/#gref. Truy cập ngày 19/08/2020.

Cảnh giác đột quỵ lúc giao mùa sau tuổi 50. https://tuoitre.vn/canh-giac-dot-quy-luc-giao-mua-sau-tuoi-50-2020090211444747.htm. Truy cập ngày 19/08/2020.

Types of Stroke. https://www.cdc.gov/stroke/types_of_stroke.htm. Truy cập ngày 19/08/2020.

Everything You Need to Know About Stroke. https://www.healthline.com/health/stroke. Truy cập ngày 19/08/2020.


Share to



Có thể bạn quan tâm